Nie bańka AI. Nie rok 2000. Żadnych spółek sprzedających karmę dla psów przez internet, palących gotówkę i wycenianych według liczby kliknięć. Tym razem mamy prawdziwe przedsiębiorstwa, prawdziwe produkty i prawdziwe miliardy dolarów przychodów. Czyli jesteśmy bezpieczni. Kurtyna. Napisy końcowe. Można zwiększyć lewar i wciągać Della bo jest tańszy niż Wallmart.

Leon Cooperman twierdzi jednak, że obecny rynek przypomina mu rok 1969. Narracja nie 2000 tylko 1969 jest coraz bardziej zatłoczona. Sam wspominam o tym od początku tego FP. Pod koniec lat sześćdziesiątych też nie kupowano garaży z prezentacją w PowerPoincie. Kupowano najlepsze firmy świata: IBM, Xerox, Polaroid, Coca-Colę, McDonald’s, Disneya, Johnson & Johnson i Mercka.

Nazwano je Nifty Fifty. Były to akcje „jednej decyzji”: kupujesz raz, trzymasz wiecznie i nie zadajesz głupich pytań o czy to na pewno nie spadnie. Pytania o spadki były dla ludzi biednych i bez wyobraźni. W 1972 roku przeciętne P/E tej grupy wynosiło około 42 wobec 19 dla S&P 500. Polaroid kosztował ponad 90-krotność zysku, McDonald’s około 86-krotność, a Disney ponad 80-krotność.

Potem Polaroid spadł o około 90%, Avon o ponad 80%, a Xerox o mniej więcej 70%.

Dzisiejszy rynek nie jest identyczny, bo historia nie robi remake’ów klatka po klatce. Jest bardziej kreatywna od Hollywoody i ma lepsze poczucie humoru.

Nvidia to taki IBM i Texas Instruments, technologiczne imperium stojące w samym sercu rewolucji bogactwa. Jej przychody naprawdę eksplodują. Zyski naprawdę rosną. Produkty naprawdę są potrzebne więc nie zadawaj głupich pytań o to ile przyszłości zostało już wliczone w cenę.

Microsoft, Alphabet, Amazon i SpaceX zostają nowymi akcjami „jednej decyzji”. Najlepsze platformy, najlepsze bilanse, najlepsze dane, rynki których nie ma i TAM drugiej ziemi. Można kupować przy każdej cenie, ponieważ AI zmieni świat.

CoreWeave i finansowany coraz większym długiem i transakcjami cyrkularnymi ekosystem centrów danych przypominają bardziej nerwową część dawnego widowiska: przychody rosną, zamówienia rosną, serwerownie rosną, capex rośnie, dług rośnie, kurs akcji rośnie właściwie wszystko rośnie, poza liczbą osób pytających, kto ostatecznie osiągnie zwrot z tych wszystkich miliardów.

Dawne bankowe departamenty powiernicze, które tłoczyły pieniądze do tych samych pięćdziesięciu spółek, zastąpiły indeksy kapitalizacyjne, ETF-y i zarządzający, których największym ryzykiem zawodowym jest nieposiadanie aktualnych zwycięzców. Im bardziej spółka rośnie, tym więcej indeks musi jej kupić. Im więcej indeks kupuje, tym bardziej spółka rośnie. Perpetuum mobile. Fizycy go nienawidzą.

A w tle mamy ropę, inflację, rosnące rentowności obligacji i możliwość dalszych podwyżek stóp. Cooperman spodziewa się recesji w 2027 roku i uważa, że rynek zbyt optymistycznie wycenia przyszłe zyski. Ostrzega też, że wystarczy osłabienie entuzjazmu wobec AI, aby obecna konstrukcja zaczęła wydawać dziwne dźwięki.

Kto przeszedł lata siedemdziesiąte obronną ręką?

Warren Buffett zrobił w 1969 roku coś dzisiaj całkowicie niepojętego: zamknął swoje partnerstwa inwestycyjne, oddał ludziom pieniądze ponieważ nie widział wystarczająco dobrych okazji. Nie uruchomił drugiego funduszu. Nie zmienił strategii na „growth at any price”. Nie nagrał rolki o tym, że wyceny już nie mają znaczenia. Poczekał a kiedy w latach 1973–1974 ceny naprawdę się załamały, mógł kupować znakomite biznesy za ułamek ich wartości.

Długoterminowo przetrwały też Coca-Cola, PepsiCo, Johnson & Johnson, Merck i McDonald’s. Niektóre ostatecznie okazały się fantastycznymi inwestycjami. Tylko wcześniej ich akcjonariusze musieli przeżyć finansowy odpowiednik przeciągania po asfalcie za zderzakiem. Dobry biznes przetrwa kryzys. Akcjonariusz kupujący go po każdej cenie ma trudniejsze zadanie.

Istnieją jednak analizy, według których inwestor, który nabył koszyk Nifty Fifty na górce w 1972 roku i przetrzymał go przez kolejne dwie-trzy dekady, wyszedł mniej więcej na równi z szerokim rynkiem. Nie zbankrutował. Nie został z niczym. Po prostu przez bardzo długi czas nie zarabiał lepiej od indeksu. To jest argument, który dobitnie pokazuje, że przepłacenie za naprawdę wybitne biznesy rzadko kończy się katastrofą. Pod jednym warunkiem: że inwestor przetrwa drogę.

Dlatego argument: „nie ma bańki AI, bo przychody rosną” może być prawdziwy i jednocześnie kompletnie nie odpowiadać na właściwe pytanie. Bańka nie musi siedzieć w przychodach Nvidii i kręcić wąsa mówiąc “ej wszyscy! Tutaj jestem! Patrzcie na mnie!”.

Może ukrywać się w cenach akcji, wydatkach hyperscalerów, zadłużeniu ich dostawców, koszcie finansowania, mnożnikach oraz założeniu, że każda zbudowana dziś serwerownia będzie zarabiała przez następne dwadzieścia lat. Bańka może rosnąć w samych oczekiwaniach a te nie dają się ubrać w falsyfikatory liczbowe.

Być może piewcy wiecznej hossy po prostu szukają bańki w złym miejscu?