Ilustracja wygenerowana przez AI

Niedziela więc znów wracamy do naszego cyklu Fizyka Inwestowania, czyli analiza fundamentalna od podstaw.

W poprzednich częściach omówiliśmy:
P/E przez analogię do prędkości,
P/B przez analogię do masy,

Dziś przyspieszenie. Bo że spółką jest trochę jak z samochodem. Nie chodzi o to, jak szybko jedzie samochód teraz. Chodzi o to, jak szybko się jeszcze rozpędza.

Możesz jechać Fiatem 80 km/h i minąć zaparkowane Ferrari ale jeśli Ferrari ma przyspieszenie 0–100 w 3 sekundy, to za chwilę Twój Fiat będzie daleko w tyle.

Na giełdzie działa to podobnie.
Spółka z P/E 8x wygląda tanio ale jeśli jej zyski kurczą się o 10% rocznie — to nie jest tania. To jest wolno hamująca katastrofa.
Spółka z P/E 25x wygląda drogo ale jeśli zyski rosną o 30% rocznie — możliwe, że to okazja.
PEG to właśnie stosunek P/E do wzrostu zysku.

Wymyślił ją Peter Lynch, człowiek który podawał kije do golfa finansistom i tak ich zafascynował, że później jako zarządzający funduszem Fidelity Magellan przez 13 lat bił rynek średnio o kilkanaście procent rocznie zwiększając aktywa z 18 milionów do 14 miliardów dolarów.

Jego teoria przyspieszenia spółki jest prosta:

PEG = (P/E)/g

Gdzie g to procentowe, roczne tempo wzrostu zysku na akcję (EPS), a P/E to znany Wam już z poprzednich części wskaźnik ceny do zysku.

Zasada kciuka Lyncha:
PEG < 1,0 → spółka potencjalnie niedowartościowana. Płacisz mniej niż wynosi jej przyspieszenie.
PEG = 1,0 → uczciwa cena. Rynek prawidłowo wycenia wzrost.
PEG > 2,0 → przepłacasz za przyspieszenie. Kupiłeś Fiata w cenie Ferrari.

Przykład. Spółka ma P/E = 20 i rośnie w tempie 10% rocznie. PEG = 2,0 przepłacasz. Teraz wyobraź sobie, że rynek się przestraszył, kurs spada o 30%. P/E leci do 14. Wzrost zostaje 10%. PEG = 1,4 to nie promka to fair value!
Inna spółka ma P/E=35 i rośnie w tempie 30% rocznie. PEG ‎ = fair value! Przy korekcie już na poziomie ledwie 15% wchodzimy w strefę promocji!

Prawda że banalnie proste?

Pułapka cyklu — kiedy PEG kłamie

Ważne ostrzeżenie, bo fizyka nas do niego zobowiązuje.

Ruch jednostajnie przyspieszony ma jeden warunek: siła musi być stała. Jak tylko siła znika — przyspieszenie znika razem z nią.

W spółkach cyklicznych (stal, miedź, chemia, etc.) zyski potrafią rosnąć o 80% rok do roku w szczycie cyklu. PEG wychodzi 0,2 Anonimowi Użytkownicy na grupach CTB piszą “dobra spółka kupuj!”. Kontrariańscy blogerzy już dawno wyszli z tej pozycji…

A potem cykl się odwraca. Zyski spadają o 70%. PEG przestaje mieć sens.
Niska wartość PEG w spółce cyklicznej często oznacza szczyt cyklu, nie okazję.

A teraz tradycyjny bonus dla tych, którzy doczytali do tego miejsca nagroda. Zanim zaczniesz liczyć PEG dla każdej spółki w portfelu, kilka rzeczy do problemów do przemyślenia.

Problem pierwszy: skąd bierzesz G?

Lynch był w tej kwestii konkretny. Brał historyczny wzrost EPS — ostatnie 5 lat.

Logika prosta: historia to fakt, prognoza to opinia. Mierzysz to, co firma udowodniła — nie to, co obiecała. Można więc zarzucić, że PEG w tym ujęciu sprawdza cenę na chwilę pomiaru a nie jej dalsze przyspieszenie.

Większość serwisów finansowych podaje PEG na bazie konsensusu analityków — prognozowany wzrost EPS na rok, dwa, trzy do przodu. I tu jest ryzyko. Analitycy są stadni i bywają optymistyczni (w końcu muszą pisać o spółkach, które często sami kupują). Można więc zarzucić, że PEG zbudowany na takich liczbach mierzy nastroje rynku, nie fundamenty biznesu.
Ta sama spółka, ten sam dzień może mieć PEG historyczny 1,8 i PEG na prognozach: 0,9. Dwa zupełnie różne sygnały.

Problem drugi: wzrost EPS ≠ wzrost wartości.
Firma może “rosnąć” przez skup akcji własnych — mniej akcji w obiegu, wyższy EPS na papierze, żadnego realnego wzrostu biznesu. PEG tego nie rozróżnia.

Więc po co w ogóle go liczyć?

Po pierwsze primo. Bo jest szybki i prosty!

Po drugie primo. Bo jest wspólnym językiem rynku — analitycy, media, retail inwestorzy wszyscy go znają.

Po trzecie primo. Bo jako filtr selekcji działa: zakup spółki z PEG 3,5 wymaga bardzo mocnego uzasadnienia. Spółka z PEG 0.6 wygląda na zdecydowanie bardziej atrakcyjną na bliższe spojrzenie.

Po czwarte primo. Peter Lynch - gościu z licencjatem z filozofii, psychologii, historii i finansów (czyli coś jak nasz profil humanistyczny w liceum) - zrobił na tym w 13 lat circa 2700% skumulowanego zysku, średnio 29% rocznie. Z backgroundu był chyba najbliższy tak zwanemu nieprofesjonalnemu inwestorowi (zaczął od podawania kijów do golfa swoim przyszłym kolegom) a nie miał tysięcy bezpłatnych baz danych informatycznych ani AI, które liczy Ci PEG, DCF i w sumie wszystko o co poprosisz w kilka sekund.

PEG nie jest wyrokiem. Jest drogowskazem. Mówi: „tu patrz uważniej to może być tanie” albo „tu tłum już to przepłacił”. Ostateczną decyzję podejmujesz po DCF, scuttlebutt i analizie jakościowej, ale to temat na dalsze posty.